Ars Aequi september 2017

De Hoge Raad der Nederlanden: een zetel met bijzetstoeltjes?

Eerder dit jaar deed emeritus hoogleraar migratierecht Hans Ulrich Jessurun d’Oliveira aan-gifte tegen de voltallige Hoge Raad. De aangifte zag op de deelname van reservisten aan de beraadslaging bij de Hoge Raad, wat een stelselmatige schending van het geheim van de raadkamer en schending van het ambtsgeheim zou vormen. Volgens de Hoge Raad is deze wijze van raadkameren noodzakelijk, nu het de consistentie en rechtseenheid bewaakt. Bij deze praktijk kunnen vraagtekens geplaatst worden.
 

Opinie Redactioneel

Metajuridica Rechtspleging

Ars Aequi september 2017

Dieren zijn geen zaken: de ‘eigen positie’ van het dier gecodificeerd in artikel 3:2a BW

Tot 1 januari 2013 waren dieren zaken. Met de inwerkingtreding van artikel 3:2a BW op voornoemde datum kwam daaraan een einde en kreeg het dier een ‘eigen positie’ in de wet. Wel verklaart artikel 3:2a lid 2 BW de bepalingen met betrekking tot zaken in beginsel op dieren van toepassing.
 

Blauwe pagina's Ode aan de schakelbepalingen

Burgerlijk recht Vermogensrecht

Ars Aequi september 2017

Dwarsliggende aandeelhouders

Aandeelhouders en een vennootschap in financieel zwaar weer

Aandeelhouders mogen hun stemrecht in beginsel naar eigen inzicht uitoefenen. Dit kan problemen opleveren wanneer een vennootschap haar schulden moet herstructureren om een faillissement af te wenden. Deze amuse vangt aan met een casus die een aantal van die problemen blootlegt. Vervolgens komen rechtspraak en wetsvoorstellen aan bod waarin de vrijheid van aandeelhouders om hun stemrecht naar eigen inzicht uit te oefenen, aan banden wordt gelegd.
 

Opinie Amuse

Sociaal-economisch recht Ondernemingsrecht

Ars Aequi september 2017

Erfelijkheidsonderzoek en de uitdagingen voor de autonomie van de patiënt

Brengt de relationele tendens van genetica de zelfbeschikkingsvisie van informed consent en het recht op informatie in gevaar?

Het zelfbeschikkingsbeginsel speelt binnen het gezondheidsrecht een grote rol. Op grond van dat beginsel richten de patiëntenrechten zich hoofdzakelijk op het beschermen en optimaliseren van de zelfbeschikking (of autonomie) van de patiënt. Bij erfelijkheidsonderzoek is voor de invulling van de patiëntenrechten ook aandacht voor de informatiebelangen van familieleden en de welzijnsbelangen van toekomstig nageslacht. Deze bijdrage onderzoekt in hoeverre de aandacht voor deze derden-belangen de zelfbeschikkingsvisie van de volgende twee samenhangende patiëntenrechten relativeert: het recht op het geven van geïnformeerde toestemming en het recht op informatie.
 

Verdieping Studentartikel

Burgerlijk recht Gezondheidsrecht

Ars Aequi september 2017

De rol van de vernietiging van een arbitraal vonnis bij de aansprakelijkheid van arbiters

De procedure tot vernietiging van een arbitraal vonnis speelt een belangrijke rol in het leerstuk van aansprakelijkheid van arbiters. Bij het bepalen aan de hand van welke aansprakelijkheidsmaatstaf het handelen van de arbiter dient te worden beoordeeld, is van belang of het gewraakte handelen in het kader van de vernietigingsprocedure ter toetsing aan de rechter kan worden voorgelegd. De strikte Greenworld-maatstaf geldt slechts voor fouten die samenhangen met de rechterlijke taak, welk handelen in een vernietigingsprocedure kan worden getoetst. Voor aansprakelijkheid van de arbiter is dan één van de voorwaarden dat het arbitrale vonnis is vernietigd. De arbiter heeft hierdoor belang bij de uitkomst van de vernietigingsprocedure en daarmee een belang om zich te voegen in de vernietigingsprocedure. Het middel van ‘remission’ (art. 1065a Rv) kan evenwel in de weg staan aan de voeging van de arbiter in de vernietigingsprocedure.
 

Opinie Opiniërend artikel

Burgerlijk recht Burgerlijk procesrecht

Ars Aequi september 2017

De stenige weg naar een faire geschillenregeling

Sinds 2010 bevat het Statuut voor het Koninkrijk de opdracht aan de rijkswetgever om een regeling te maken voor de beslechting van geschillen tussen het Koninkrijk en de landen. De meningen over de wijze waarop aan deze opdracht uitvoering moet worden gegeven, lopen sterk uiteen. Een ontwerp dat inmiddels voor advies aan de Raad van State is aangeboden, reflecteert alleen de Nederlandse opvatting. Dit artikel bespreekt de achtergronden en hoofdlijnen van het ontwerp, alsmede de juridische randvoorwaarden waarbinnen een faire geschillenregeling zich zou moeten bewegen.
 

Verdieping Verdiepend artikel

Staats- en bestuursrecht Staatsrecht / constitutioneel recht

Ars Aequi september 2017

Wanordelijkheden als argument om demonstraties en vergaderingen te verbieden

Kan een burgemeester een demonstratie of vergadering verbieden als vijandig publiek wanordelijkheden veroorzaakt? Het zou een premie zetten op wanordelijk gedrag.
 

Verdieping Verdiepend artikel

Staats- en bestuursrecht Bestuursrecht Mensenrechten

Ars Aequi september 2017

Juridische genootschappen: de overlevers

Ewoud Hondius bespreekt juridische genootschappen uit heden en verleden.
 

Opinie Column

Algemeen juridisch

Ars Aequi september 2017

Dworkins denkfout. Object en methode in de rechtstheorie

Harm Kloosterhuis vertelt over Ronald Dworkin, zijn verzet tegen een inhoudelijk neutrale beschrijving van het recht, zijn theorie van het ene juiste antwoord, zijn debat met H.L.A. Hart en zijn denkfout.
 

Opinie Column

Studie, carrière, vaardigheden Argumentatietheorie, retorica Vaardigheden

Ars Aequi september 2017

De moeilijke verhouding tussen het Nederlandse recht en de trust

HR 23 juni 2017, ECLI:​NL:​HR:​2017:​1139 (Stichting beheer derdengelden advocatuur NautaDutilh/Ontvanger)
 

Annotaties en wetgeving Annotatie

Burgerlijk recht Goederenrecht

Ars Aequi september 2017

AkzoNobel

Bestuursautonomie in beurs-NV: behoud stand-alone-strategie en afwijzing overnamevoorstel

Gerechtshof Amsterdam (Ondernemingskamer) 29 mei 2017, ECLI:NL:GHAMS:2017:1965 (Elliott International L.P. Kanaaleilanden e.a./AKZO Nobel NV, belanghebbende beleggers en PPG, USA) (mrs. Makkink, Den Boer en Tillema, raden Van der Meer en Ten Have) 
 

Annotaties en wetgeving Annotatie

Sociaal-economisch recht Ondernemingsrecht

Ars Aequi september 2017

Equality of arms en de medische deskundige in de bestuursrechtspraak

CRvB 30 juni 2017, ECLI:NL:CRVB:2017:2226 en ABRvS 30 juni 2017, ECLI:NL:RVS:2017:1674
 

Annotaties en wetgeving Annotatie

Staats- en bestuursrecht Bestuursrecht

Ars Aequi september 2017

Onderzoek in een smartphone

Zoeken naar een redelijke verhouding tussen privacybescherming en werkbare opsporing

Hoge Raad 4 april 2017, ECLI:NL:HR:2017:584, 588 en 592
 

Annotaties en wetgeving Annotatie

Strafrecht en criminologie Strafrecht

Ars Aequi september 2017

Bestuurlijke maatregelen ter bestrijding van terrorisme

In Nederland is in 2013 met het Actieprogramma Integrale Aanpak Jihadisme een veelheid aan maatregelen aangekondigd om jihadisme aan te pakken. Een aantal van deze maatregelen, de Tijdelijke wet bestuurlijke maatregelen terrorismebestrijding (hierna: Twbmt) en de wijziging van de Rijkswet op het Nederlanderschap in verband met het intrekken van het Nederlanderschap in het belang van de nationale veiligheid, zijn in februari en maart van dit jaar werking getreden. In deze bijdrage geven de auteurs een beschrijving van de afzonderlijke maatregelen. Zij eindigen met een korte afsluiting.
 

Annotaties en wetgeving Wetgeving

Staats- en bestuursrecht Bestuursrecht

Ars Aequi september 2017

Ruimtemijnbouw: mag dat wel?

Een aantal ondernemingen heeft geavanceerde plannen om grondstoffen van de maan en asteroïden te ontginnen en commercialiseren. Dit artikel gaat in op de juridische implicaties daarvan. Mag het, en zo ja, onder welke voorwaarden? Wat zegt het internationale recht, en wat is het belang van nationale wetgeving in dit kader? 
 

Rode draad Te land, ter zee en in de lucht

Internationaal Europees en buitenlands recht Internationaal en Europees publiekrecht

Ars Aequi september 2017

De ‘goede’ onderzoeksopzet als succesfactor voor de juridische scriptie

Het schrijven van een scriptie is geen eenvoudige opgave. Een grotere nadruk op het ontwikkelen van een goed uitgewerkte onderzoeksopzet kan het scriptietraject voor zowel student als begeleider aangenamer maken. Daarvoor is wel intensief vooronderzoek nodig, gericht op het identificeren van een onderzoeksvraag, het inschatten van de uitvoerbaarheid en de ontwikkeling van een theoretisch kader.
 

Perspectief Perspectiefartikel

Studie, carrière, vaardigheden

Ars Aequi september 2017

Algemene voorwaarden in het arbeidsrecht: gewenste eenden in de bijt?

Op 18 november 2016 promoveerde Sjef de Laat aan de UU met het proefschrift Zwarte, grijze en blauwe lijsten in het arbeidsrecht. In dit artikel legt hij uit waar zijn onderzoek in de kern op neerkomt.
 

Literatuur Proefschriftbijdrage

Sociaal-economisch recht Arbeidsrecht

Ars Aequi september 2017

Ars Aequi september 2017

Ars Aequi opent het collegejaar met een studentartikel van Esther Oldekamp. Zij onderzoekt de effecten die de belangen van bloedverwanten en toekomstig nageslacht hebben op het zelfbeschikkingsrecht van een patiënt die DNA-onderzoek laat verrichten.

Verder onder andere in dit nummer: Berend Roorda beantwoordt de vraag of een burgemeester een demonstratie mag verbieden als vijandig publiek wanordelijkheden veroorzaakt, Arjen van Rijn leert ons dat de zoektocht naar een faire geschillenregeling in het Koninkrijk niet erg soepel verloopt en Pauline Ernste en Gerard Meijer gaan na wat de rol van de vernietiging van een arbitraal vonnis bij de aansprakelijkheid van arbiters is.

Studenten die binnenkort hun scriptie moeten gaan schrijven doen er goed aan het artikel van Marnix Snel over een goede onderzoeksopzet te lezen. Dit kan veel stress voorkomen. Het onderwerp van de Rode draad deze maand is nogal out there: Tanja Masson-Zwaan vertelt ons wat de huidige (juridische) stand van zaken is met betrekking tot ruimtemijnbouw. De Blauwe pagina's zijn deze maand gewijd aan artikel 3:2a BW, het artikel dat dieren een 'eigen positie' in het recht geeft.