Ars Aequi april 2018

De mythe van bestuurdersaansprakelijkheid

In het nieuwe Belgische vennootschapsrecht wordt de aansprakelijkheid van bestuurders kwantitatief beperkt. Een bestuurder kan slechts tot een bepaald wettelijk maximum aansprakelijk worden gesteld voor de schade die hij door bestuurshandelen heeft veroorzaakt. Een interessante en creatieve nieuwe richting voor het bestuurdersaansprakelijkheidsrecht, maar een kwalitatieve toets, zoals de Nederlandse ernstigverwijtmaatstaf, is wat ons betreft te prefereren.
 

Opinie Redactioneel

Sociaal-economisch recht Ondernemingsrecht

Ars Aequi april 2018

Rechtvaardigheid als afdwingbaarheid

Wie op zoek gaat naar de rechtvaardigheid in de geschriften van Hugo de Groot, algemeen beschouwd als ‘de grondlegger’ van het internationale recht, schrikt zich in eerste instantie een hoedje. De Groot mag dan een universeel en eeuwig recht willen vestigen dat zelfs blijft gelden in tijden waar de wapenen de (burger)wetten het zwijgen op hebben gelegd, maar dat recht lijkt op het eerste gezicht nogal harteloos. Pauline Westerman plaatst de rechtvaardigheidsgedachte van Hugo de Groot in de juiste context.
 

Blauwe pagina's Rechtvaardigheid

Metajuridica Rechtsfilosofie Rechtsgeschiedenis

Ars Aequi april 2018

De wetgever als gangmaker van de flexibilisering van de arbeid

In deze bijdrage wordt een antwoord gezocht op de vraag of de wetgever als gangmaker van de flexibilisering van de arbeid kan worden gezien. Wat blijkt? Het antwoord ligt zoals zo vaak verborgen in de geschiedenis.
 

Opinie Amuse

Sociaal-economisch recht Arbeidsrecht Sociaal recht

Ars Aequi april 2018

Een miljardenuitgave zonder parlementaire instemming

Over de regelgevende bevoegdheid van zelfstandige bestuursorganen

In deze bijdrage gaat Hansko Broeksteeg in op de staatsrechtelijke positie en de bevoegdheden van zelfstandige bestuursorganen, in het bijzonder de regelgevende bevoegdheid, in het bijzonder aan de hand van de Zorginstituut-casus.
 

Verdieping Verdiepend artikel

Staats- en bestuursrecht Staatsrecht / constitutioneel recht

Ars Aequi april 2018

De oorsprong van de term persoon in het Westerse recht

"‘Persoon’ gaat terug op het individuele masker dat werd gebruikt in Etruskisch-Romeinse grafrituelen én op het algemenere masker dat in zwang kwam in het Griekse theater. Via de in Rome werkende denker Panaetius (ca. 185-ca. 110) komt deze dubbele oorsprong van persoon terecht in de beginnende rechtswetenschap en wordt zo een centrale term in het westerse recht.
"
 

Verdieping Verdiepend artikel

Metajuridica Rechtsgeschiedenis Rechtstheorie

Ars Aequi april 2018

Medische behandeling en de wilsbekwaamheid van minderjarige patiënten

Het Burgerlijk Wetboek biedt minderjarige patiënten vanaf 12 jaar de ruimte om in toenemende mate zelfstandig over hun medische behandeling te beslissen, mits deze minderjarige in staat is zijn behandelingsbelangen te behartigen. Het vaststellen van deze wilsbekwaamheid is echter niet altijd eenvoudig. Daarbij wordt het wettelijk systeem van leeftijdsgrenzen niet zelden gerelativeerd door de weerbarstige kindergeneeskundige praktijk. Onderstaande bijdrage vormt een juridische analyse van dit spanningsveld tussen wetgeving en zorgpraktijk en belicht tevens de positie van ouders.
 

Opinie Opiniërend artikel

Burgerlijk recht Gezondheidsrecht

Ars Aequi april 2018

Rechters ontslaan bij 70 jaar: leeftijdsdiscriminatie of verstandig beleid?

Waarom verplicht met pensioen als je nog wilt doorwerken? Senior-rechter Willem Korthals Altes van de rechtbank Amsterdam dreigde eind vorig jaar de Staat met een dagvaarding tegen zijn gedwongen pensioenontslag bij 70 jaar. Zijn protest leidde tot krantenkoppen, TV- en radio-optredens en Kamervragen. In dit artikel bespreekt Mark Heemskerk de volgende twee vragen: 1) is pensioenontslag bij 70 jaar voor rechters leeftijdsdiscriminatie, en 2) is dat pensioenontslag bij 70 jaar wenselijk?
 

Opinie Opiniërend artikel

Sociaal-economisch recht Staats- en bestuursrecht Arbeidsrecht Mensenrechten

Ars Aequi april 2018

Recht en commons

Ewoud Hondius vraagt aandacht voor de ‘commons’; een bekend onderwerp bij andere disciplines, maar nog niet onder juristen.
 

Opinie Column

Algemeen juridisch

Ars Aequi april 2018

Tucht en recht

Sander Steneker schrijft over het duivels dilemma waarmee notarissen (en gerechtsdeurwaarders) soms geconfronteerd worden door de verschillende maatstaven die de civiele rechter en tuchtrechter hanteren.
 

Opinie Column

Burgerlijk recht Notarieel recht Strafrecht en criminologie Tuchtrecht

Ars Aequi april 2018

Eenheid in verscheidenheid? Tenuitvoerlegging van een Zwitserse arbitrale uitspraak voorzien van een Nederlands exequatur in Curaçao?

Hoge Raad 8 december 2017, ECLI:​NL:​HR:​2017:​3104 (Sonera Holding B.V./Çukurova Holding A.S.)
 

Annotaties en wetgeving Annotatie

Burgerlijk recht Burgerlijk procesrecht

Ars Aequi april 2018

Een historische uitspraak over gaswinning?

ABRvS 15 november 2017, ECLI:​NL:​RVS:​2017:​3156
 

Annotaties en wetgeving Annotatie

Staats- en bestuursrecht Bestuursrecht

Ars Aequi april 2018

Hoe een belastingmaatregel tegelijkertijd discriminatoir en niet-discriminatoir kan zijn: over ‘grensoverschrijdende’, ‘zusjes-’ en ‘papillon-fiscale-eenheden’ in de vennootschapsbelasting

Hoge Raad 15 december 2017, ECLI:NL:HR:2017:3128
 

Annotaties en wetgeving Annotatie

Belastingrecht

Ars Aequi april 2018

Eenheid in gelaagdheid

Over formele en materiële rechtseenheid in een meergelaagde rechtsorde

"In dit artikel wordt aan de hand van het Urgenda-vonnis onderzocht hoe de rechter eenheid construeert in een meergelaagde rechtsorde, en hoe het streven naar rechtseenheid rechtstheoretisch kan worden begrepen. Daarbij stuiten wij op twee noties van rechtseenheid – formele en materiële rechtseenheid – die verwant zijn aan vertrouwde standpunten: het rechtspositivisme en het anti-positivisme. Zo blijkt een aloude controverse uit de rechtstheorie in onze meergelaagde rechtsorde haar actualiteit te behouden.
"
 

Rode draad Rechtseenheid

Burgerlijk recht Internationaal Europees en buitenlands recht Burgerlijk procesrecht Internationaal en Europees publiekrecht

Ars Aequi april 2018

Een schuldig geheugen? Het belang van het zwijgrecht voor de geestelijke gezondheid van de verdachte

Op 20 april 2017 promoveerde Dave van Toor aan de RU met het proefschrift Het schuldige geheugen? Een onderzoek naar het gebruik van hersenonderzoek als opsporingsmethode in het licht van eisen van instrumentaliteit en rechtsbescherming. Promotor was prof.mr. P.H.P.H.M.C. van Kempen. In deze bijdrage vertelt hij over zijn onderzoek.
 

Literatuur Proefschriftbijdrage

Strafrecht en criminologie Strafrecht

Ars Aequi april 2018

Ars Aequi april 2018

In dit nummer leidt René Brouwer ons door de ontstaansgeschiedenis van de term ‘persoon’ in het westerse recht, vanaf een Etruskische grafkamer, via de Grieken en Romeinen en zo het westerse recht in.

Verder onderzoekt Hansko Broeksteeg de juridische positie van zelfstandige bestuursorganen aan de hand van de Zorginstituut-casus. Jo Dorscheidt schrijft over het vaststellen van de wilsbekwaamheid van minderjarige patiënten vanaf 12 jaar; hoe kan die wilsbekwaamheid worden vastgesteld? En Mark Heemskerk bespreekt of het pensioenontslag van rechters bij 70 jaar leeftijdsdiscriminatie is, of verstandig beleid.

Uiteraard ontbreken ook de vaste rubrieken niet. Op de Blauwe pagina’s gunt Pauline Westerman ons een blik op rechtvaardigheid door de ogen van Hugo de Groot. Marc Loth neemt de Urgenda-zaak als voorbeeld om uit te leggen hoe er op heel verschillende manieren naar rechtseenheid in de meergelaagde rechtsorde kan worden gekeken. In zijn amuse schrijft Harry van Drongelen over de flexibilisering van arbeid en Dave van Toor vertelt over zijn proefschriftonderzoek over het belang van de zwijgplicht voor de geestelijke gezondheid van verdachten.